Godina izdanja: 1977
ISBN: 345
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Autor: Prof. dr Mate Oreč
Izdavač: Provredni pregled, Beograd / Oslobođenje, Sarajevo
Godina: 1977
Obim: 510 str.

Knjiga predstavlja naučno i stručno del iz oblasti žurnalistike, komunikologije i javnog informisanja na prostorima bivše Jugoslavije. Izdavači ovog obimnog dela od preko 500 strana bili su sarajevsko „Oslobođenje“ i beogradski „Privredni pregled“.

Knjiga postavlja teorijske i praktične temelje razumevanja kako funkcionišu masovni mediji i protok informacija unutar društva. Glavne oblasti koje delo pokriva obuhvataju: defisanje sistema informisanja, međunarodno informisanje i propaganda, sloboda informisanja i javno mnenje, specifičnost jugoslovenskog modela itd.

Dr Mate Oreč bio je istaknuti profesor, komunikolog i stručnjak za oblast masovnih komunikacija i propagande. Pored ove knjige, autor je i drugih važnih studija iz oblasti međunarodnih odnosa i informisanja, kao što je rad ,,Jugoslavija i inostrana propaganda" (u koautorstvu sa Vojislavom Mićovićem).

Bio je jedan od utemeljivača teorije medija, komunikologije i žurnalistike u posleratnoj Jugoslaviji. Njegov rad obeležio je prelazak sa klasičnog novinarstva na naučno proučavanje masovnih komunikacija, propagande i javnog mnjenja.

Dr Oreč je bio duboko povezan sa akademskim centrima u Beogradu i Sarajevu. Tokom šezdesetih godina prošlog veka aktivno je sarađivao sa Institutom društvenih nauka u Beogradu, a posebno sa njihovim tadašnjim Centrom za istraživanje javnog mnenja. Ovaj centar je bio pionirska ustanova na Balkanu koja je uvela empirijska istraživanja o tome kako mediji oblikuju svest građana. Njegova doktorska disertacija i rane studije iznedrile su kapitalnu knjigu „Sloboda informacija i propaganda u savremenoj međunarodnoj zajednici“ (1966), sa predgovorom čuvenog sociologa Firdusa Džinića. To je bila jedna od prvih domaćih naučnih knjiga koja je detaljno analizirala rad Ujedinjenih nacija (OUN) na donošenju međunarodnih konvencija o slobodi štampe.

Pored teorijskog rada, dr Mate Oreč je imao veliku ulogu u praktičnom kreiranju i decentralizaciji medijske mreže. Bio je visoki funkcioner u okviru Socijalističkog saveza radnog naroda Bosne i Hercegovine (SSRN BiH), gde je bio direktno zadužen za razvoj i reformu sistema informisanja u Republici. Zagovarao je ideju da svaka lokalna zajednica treba da ima svoj glas. Primera radi, istorijski zapisi pokazuju da je dr Oreč 1980. godine dao presudan doprinos i političku podršku osnivanju lokalnih medija u Hercegovini (kao što je zgrada i stanica Radija Posušje), omogućivši da se lokalna sredstva usmere u izgradnju medijske infrastrukture.

Koliko je njegov naučni autoritet bio cenjen u jugoslovenskoj javnosti svedoči i podatak da je bio član prestižnih saveznih žirija. Kada je legendarni profesor i teoretičar filma Vlada Petrić 1969. godine napisao knjigu „Osma sila – televizija kao komunikaciono i izražajno sredstvo“, dr Mate Oreč je sedeo u žiriju Radio-televizije Beograd za dodelu nagrade za najbolje delo iz oblasti masovnih komunikacija, zajedno sa imenima poput Ratka Božovića i Miloša Ilića.

Bibliografija:
- Sloboda informacija i propaganda u savremenoj međunarodnoj zajednici (Institut društvenih nauka, Beograd, 1966).
- Kako deluje inostrana propaganda (1972).
- Osnovi sistema informisanja (Privredni pregled / Oslobođenje, 1977).
- Jugoslavija i inostrana propaganda (u koautorstvu sa Vojislavom Mićovićem)

Njegov rad postavio je temelje onome što se danas na fakultetima političkih nauka i novinarstva u Beogradu, Sarajevu, Zagrebu i Podgorici izučava u okviru predmeta Uporedni medijski sistemi i Međunarodno komuniciranje.