ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 2009
Autor: Domaći
Oblast: Pozorište
Jezik: Srpski

Autor: Petar Marjanović
Izdavač: Pozorišni muzej Vojvodine, Novi Sad
Godina: 2009
Obim: 568 str.

Knjiga „Počeci srpskog profesionalnog nacionalnog pozorišta“ delo je istaknutog teatrologa i profesora Petra Marjanovića, objavljena 2009. godine u izdanju Pozorišnog muzeja Vojvodine.

Ova naučna studija predstavlja ključni doprinos izučavanju istorije srpskog teatra, fokusirajući se na procese institucijalizacije i razvoja profesionalnog pozorišnog života kod Srba u 18. i 19. veku.

Knjiga se bavi istorijskim okolnostima, kulturnim uticajima i ključnim ličnostima koje su doprinele prelasku sa amaterskih i putujućih družina na osnivanje prvih profesionalnih nacionalnih teatara – pre svega Srpskog narodnog pozorišta u Novom Sadu (1861) i Narodnog pozorišta u Beogradu (1868).




Petar Marjanović (1934–2020) bio je jedan od najznačajnijih srpskih teatrologa, istoričara pozorišta, književnih kritičara i dugogodišnji profesor na Akademiji umetnosti u Novom Sadu i Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu.

Svojim višedecenijskim naučnim i pedagoškim radom, Marjanović je postavio savremene standarde u izučavanju istorije srpske drame i teatra.

Rođen je u Beogradu, gde je završio osnovnu školu i gimnaziju. Diplomirao je na Grupi za jugoslovensku književnost i srpskohrvatski jezik na Filozofskom fakultetu u Beogradu (1959), a na istom fakultetu je i doktorirao 1973. godine sa tezom o dramskom delu Uglješe Šajtinca i umetničkom razvoju Srpskog narodnog pozorišta.

Pre nego što se potpuno posvetio profesuri, radio je kao dramaturg i sekretar u Savremenom pozorištu u Beogradu (Beogradsko dramsko pozorište i Pozorište na Terazijama).

Pedagoški rad:
• Od 1975. do 1992. godine predavao je Istoriju jugoslovenske drame i pozorišta na Akademiji umetnosti u Novom Sadu, gde je jedno vreme bio i dekan.
• Od 1992. do penzionisanja 2001. godine bio je redovni profesor na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu, a predavao je i na doktorskim studijama.

Marjanović je bio neumorni istraživač pozorišnog nasleđa, a njegova preokupacija obuhvatala je:
• Istoriju srpskog pozorišta od 18. veka do savremenog doba.
• Razvoj scenske umetnosti u Vojvodini i ulogu Srpskog narodnog pozorišta u očuvanju nacionalnog identiteta.
• Komediografiju, sa posebnim osvrtom na dela Jovana Sterije Popovića i Branislava Nušića.
• Pozorišnu kritiku, prateći i ocenjujući decenijama domaće teatarske tokove i festivale (poput Sterijinog pozorja).

Autor je i priređivač više od dvadeset knjiga koje su danas nezaobilazna literatura na umetničkim fakultetima:
• Mala istorija srpskog pozorišta
• Pozorišne priče (istorija, pisci, glumci)
• Istorija srpskog pozorišta
• Srpski dramski pisci HH veka
• Nušić i pozorište

Za svoj rad dobio je brojna priznanja, uključujući Sterijinu nagradu za teatrologiju, Oktobarsku nagradu Novog Sada i Zlatnu plaketu Fakulteta dramskih umetnosti u Beogradu. Poznat je po jasnom, pitkom i naučno utemeljenom stilu pisanja koji stručnu materiju približava i široj publici.