Godina izdanja: 1955
ISBN: 275
Jezik: Srpski
Autor: Strani

Autor: Edmon Abu / Edmond About
Prevod: Ivan Čabarica
Opremio: Zlatko Prica
Izdavač: Kultura, Zagreb
Godina: 1955
Obim: 224 str.

Spoljašnjost knjige je prikazana na fotografijama, unutrašnjost je uredna.

Notarov nos (Le Nez d`un notaire) je poznati satirični roman francuskog pisca Edmonda Abouta iz 1862. godine.

Na prostorima bivše Jugoslavije, ova knjiga je najčešće objavljivana u sklopu zajedničkog izdanja pod naslovom „Notarov nos ; Čovjek s okrnjenim uhom”, koje je 1955. godine izdala izdavačka kuća Kultura iz Zagreba, a predgovor i prateću studiju potpisuje poznati hrvatski profesor i kritičar Ivo Hergešić.

Priča predstavlja oštru satiru na račun taštine i društvenih teskoba francuskog građanskog društva 19. veka. Glavni lik je Simon L`Ambert, bogati, površni i izuzetno sujetni pariski notar koji je veoma ponosan na svoj fizički izgled i ugled u društvu. Nakon što u dvoboju izgubi nos, njegov život se potpuno preokreće.

Ovo izdanje iz 1955. je najpopularnije izdanje, tvrdi povez, sadrži dva Aboutova dela (Notarov nos i Čovjek s okrnjenim uhom) i pogovor Iva Hergešića pod naslovom „Edmond About ili tragika uspjeha”.



Edmond About (Edmon Abu, 1828–1885) bio je izuzetno popularan i uticajan francuski pisac, novinar, pamfletista i akademik iz perioda Drugog francuskog carstva i rane Treće republike. Važio je za jednog od najduhovitijih ljudi svog vremena, a savremenici su ga zbog oštrog jezika, satire i antiklerikalnih stavova često nazivali „Volterovim unukom”.

Rođen je u mestu Dijuz (Dieuze) u Lotaringiji. Pohađao je prestižni Licej Šarlmanj u Parizu, gde je osvajao najviše nagrade na državnim takmičenjima, a potom i elitnu Višu normalnu školu (École Normale Supérieure).

Godine 1851. poslat je u Francusku školu u Atini. Boravak u Grčkoj inspirisao je njegova prva velika dela koja su mu donela svetsku slavu, ali i diplomatske skandale:
• Grčka našeg vremena (La Grèce contemporaine, 1854): Satirični putopis u kojem je oštro i bez dlake na jeziku kritikovao tadašnje grčko društvo, korupciju i nerad, što je izazvalo bes u Atini, ali oduševljenje u Parizu.
• Kralj planina (Le Roi des montagnes, 1857): Njegov čuveni satirični roman o grčkim hajducima (razbojnicima) koji zapravo sarađuju sa lokalnom policijom i političarima, rugajući se romantičarskom mitu o balkanskim ustanicima.

Nakon povratka u Pariz, About postaje profesionalni pisac i jedno od vodećih imena francuske književne scene. Njegova dela odlikuju brz tempo, crni humor i elementi rane naučne fantastike i apsurda. Pored romana „Notarov nos” (1862), njegova najpoznatija dela iz ovog domena su:
• Čovek sa okrnjenim uhom (L`Homme à l`oreille cassée, 1862): Priča o Napoleonovom oficiru koji biva podvrgnut eksperimentalnom procesu sušenja (krioprezervacije) tokom kampanje u Rusiji, a zatim oživljen 46 godina kasnije u potpuno drugačijem, modernom buržoaskom društvu.
• Egipatska mamička (Le Roman d`un brave homme, 1880) i brojne drame.

About je bio blisko povezan sa režimom cara Napoleona III. Bio je čest gost na carskom dvoru u dvorcu Kompjenj, gde je zabavljao visoko društvo svojim dosetkama. Car ga je često koristio kao „poluoficijelno” pero za plasiranje političkih ideja. Njegov pamflet o papskoj državi i protivljenju svetovnoj vlasti katoličke crkve izazvao je ogroman međunarodni eho.

Međutim, tokom Francusko-pruskog rata (1870–1871), About se nalazio u rodnoj Loreni. Nakon što je Nemačka anektirala njegov rodni kraj, About doživljava duboku promenu — postaje vatreni republikanac, biva nakratko i uhapšen od strane Prusa, a nakon rata se seli u Pariz i pokreće uticajni antiklerikalni i patriotski časopis Le XIXe Siècle (Devetnaesti vek).

Kao kruna njegove bogate karijere, Edmond About je 1884. godine izabran za člana prestižne Francuske akademije (na poziciju 11). Nažalost, preminuo je u Parizu u januaru 1885. godine, samo dan pre nego što je trebalo da održi svoj zvanični pristupni govor u Akademiji.

Ono što Edmonda Abouta čini fascinantnim jeste to što je kroz laku zabavu, humor i bizarne zaplete (poput presađivanja kože sa siromaha na bogatog notara) uspevao da secira licemerje, klasne razlike i snobizam francuskog društva 19. veka.



Za grafičko oblikovanje i dizajn korica (omota) ovog izdanja iz 1955. godine bio je zadužen čuveni hrvatski i jugoslovenski slikar, grafičar i akademik Zlatko Prica.

Zlatko Prica (1916–2003) bio je jedan od najznačajnijih jugoslovenskih i hrvatskih slikara, grafičara i likovnih pedagoga druge polovine 20. veka. Njegov umetnički opus obuhvata širok spektar tehnika — od crteža, grafike, akvarela i ulja na platnu, pa sve do monumentalnih formi poput vitraža, mozaika i fresaka.

Rođen je u mađarskom gradu Pečuju (Pečuh). Kao dečak se sa porodicom seli u Zagreb, a potom u Samobor, koji će postati jedna od njegovih glavnih životnih baza. Diplomirao je 1940. godine na Akademiji likovnih umjetnosti u Zagrebu, u klasi čuvenog profesora Ljube Babića, a pre toga se za studije kalio u ateljeu Krsta Hegedušića. Već na diplomskoj izložbi prepoznat je kao vanserijski talenat.

Tokom Drugog svetskog rata, 1941. godine, bio je interniran u logor Danica kod Koprivnice. Nakon puštanja, 1943. godine odlazi u partizane na Žumberak. Tamo, u jeku rata (1944. godine), zajedno sa slikarom Edom Murtićem, radi na istorijskom i vizuelno potresnom poduhvatu: ilustrovanju prvog izdanja poeme „Jama” Ivana Gorana Kovačića. Te grafike i danas predstavljaju jedno od najmoćnijih svedočanstava ratne umetnosti na našim prostorima.

Pricina umetnost prošla je kroz nekoliko fascinantnih faza (ciklusa) koje su pratile njegove životne faze i putovanja:
• Samoborski ciklus (1938–1957): Posvećen pejzažima i ljudima Samobora, obojen ekspresionističkim tonom. Upravo na izmaku ove faze (1955. godine) Prica radi ilustracije i grafičku opremu knjiga, uključujući i korice za knjigu „Notarov nos” koju ste pomenuli.
• Put u Indiju (1952) i Brazil: Boravak u Indiji potpuno menja njegov stil. Njegove slike postaju egzotičnije, pročišćenije, sa naglašenim ritmom linija i plošnim prikazom figura.
• Plodovi zemlje (1957–1969): Možda i njegov najpoznatiji ciklus u kom se bavi motivima seljaka, rada, plodova i iskonske veze čoveka i zemlje. Ovi radovi naginju ka apstraktnom ekspresionizmu.
• Anatomija prirode (1969–1971) i Tarski ciklus (1971–1992): Inspirisan boravkom u Taru u Istri, okreće se motivima mora, čamaca, mreža i kupača, spajajući geometrijske forme sa mediteranskim svetlom.
• Opatijski kišobrani (1992–2003): Njegov kasni ciklus, dinamičan i pun kolorita, inspirisan ljudima u pokretu pod kišobranima na opatijskom šetalištu.

Prica je bio profesor na Akademiji u Zagrebu, suosnivač važnih umetničkih grupa (poput Grupe Mart i Grupe 58) i autor kultne zagrebačke Galerije Forum (1969). Postao je redovni član Hrvatske akademije znanosti i umjetnosti (HAZU), a dobitnik je i nagrade „Vladimir Nazor” za životno delo (1981). Izlagao je na najprestižnijim svetskim smotrama, uključujući Bijenale u Veneciji (1954) i Bijenale u Sao Paulu.

Pred kraj života, Zlatko Prica je poklonio veliki deo svog opusa gradu Samoboru. Danas u Samoboru uspešno radi Galerija Prica (otvorena 2002. godine), u kojoj se pored njegovih dela čuvaju i fotografije njegove rano preminule ćerke Vesne Price.