Godina izdanja: 1997
ISBN: 86-17-05487-5
Jezik: Srpski
Autor: Strani

Veoma dobro očuvano.

Autor - osoba Bronfenbrener, Juri
Naslov Ekologija ljudskog razvoja : prirodni i dizajnirani eksperimenti / Juri Bronfenbrener ; [preveli Biljana Branković, Tatjana Seizova]
Vrsta građe knjiga
Jezik srpski
Godina 1997
Izdanje [1. izd.]
Izdavanje i proizvodnja Beograd : Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1997 (Beograd : Kultura)
Fizički opis 330 str. ; 20 cm
Drugi autori - osoba Branković, Biljana (prevodilac)
Seizova, Tatjana (prevodilac)
Zbirka Biblioteka `Savremena psihološka saznanja o detetu` ; 17
Napomene Prevod dela: The Ecology of Human Development / U. Bronfenbrenner
Tiraž 1 000
Str. 1-4: Predgovor / Majkl Kol
Bibliografija: 313-330.
Predmetne odrednice Deca -- Razvoj

Knjiga Ekologija ljudskog razvoja nudi nov teorijski pristup istraživanju ljudskog razvoja. Pristup Jurija Bronfenbrenera novim čini koncepcija razvojne interakcije jedinke i njenog okruženja. Razvoj se poima kao trajno menjanje načina na koji pojedinac opaža svoju sredinu i odnosi se prema njoj, odnosno, način na koji okruženje njega opaža i ophodi se prema uočenim promenama. Takav pristup radikalno širi svest o elastičnosti i promenljivosti Homo sapiensa.
Kako sam autor kaže, „viđena u različitim sredinama, ljudska priroda, o kojoj sam nekada mislio samo u jednini, dobila je množinu i višeznačnost. Jer, različite sredine proizvodile su vidljive razlike ne samo između, već i unutar društva – razlike u temperamentu, ljudskim odnosima i, naročito, u načinima na koje se u kulturi ili subkulturi podiže naredna generacija. Proces kojim se ljudska bića čine ljudskim i učinak tog procesa nesumnjivo variraju kroz vreme i prostor, što sugeriše još neiskušane mogućnosti eko-sistema za razvoj ljudske prirode koja bi, možda, predstavljala bolju mešavinu moći i saosećanja nego što je ona koja se dosad ispoljavala.“

SADRŽAJ
PRVI DEO
EKOLOŠKA ORIJENTACIJA
1. Cilj i perspektiva 13
2. Osnovni pojmovi 27
DRUGI DEO
ELEMENTI OKRUŽENJA
3. Priroda i funkcija moralnih aktivnosti 57
4. Interpersonalne strukture kao kontekst ljudskog razvoja 69
5. Uloge kao kontekst ljudskog razvoja 95
TREĆI DEO
ANALIZA OKRUŽENJA
6. Laboratorija kao ekološki kontekst 119
7. Dečije ustanove kao kontekst ljudskog razvoja 143
8. Obdanište i ustanove za predškolsko obrazovanje kao kontekst ljudskog razvoja 175
ČETVRTI DEO
PREVAZILAŽEĆI MIKROSISTEM
9. Mezosistem i ljudski razvoj 221
10. Egzosistem i ljudski razvoj 249
11. Makrosistem i ljudski razvoj 271
ZABELEŠKE
BIBLIOGRAFIJA

Juri Bronfenbrener (Urie Bronfenbrenner, 1917–2005) bio je američki psiholog ruskog porekla, jedan od najznačajnijih istraživača ljudskog razvoja u 20. veku i tvorac teorije ekoloških sistema. Rođen je 29. aprila 1917. godine u Moskvi. Kada mu je bilo šest godina, sa porodicom se preselio u Sjedinjene Američke Države. Odrastao je u državi Njujork, gde je njegov otac radio kao neuropatolog u ustanovi za osobe sa smetnjama u razvoju. Posmatranje načina na koji životna sredina, institucionalni uslovi i odnosi sa drugim ljudima utiču na ponašanje pojedinca kasnije je snažno usmerilo Bronfenbrenerova istraživanja. Diplomirao je psihologiju i muziku na Univerzitetu Kornel 1938. godine. Magistrirao je pedagogiju na Harvardu 1940, a doktorirao razvojnu psihologiju na Univerzitetu Mičigen 1942. godine. Tokom Drugog svetskog rata radio je kao vojni psiholog. Posle rata predavao je na Univerzitetu Mičigen, a 1948. godine prešao je na Univerzitet Kornel, na kojem je proveo najveći deo svoje naučne i profesorske karijere. Bronfenbrener je odbacivao proučavanje deteta kao izolovanog pojedinca. Smatrao je da se ljudski razvoj može razumeti samo ako se posmatraju uzajamni odnosi između osobe i različitih sredina u kojima ona živi. Njegova teorija ekoloških sistema obuhvata mikrosistem, mezosistem, egzosistem i makrosistem, dok je kasnije dodao i hronosistem, odnosno uticaj vremena, istorijskih okolnosti i životnih promena. Mikrosistem čine neposredno okruženje i svakodnevni odnosi pojedinca, kao što su porodica, škola i vršnjaci. Mezosistem obuhvata veze između tih sredina, na primer odnos porodice i škole. Egzosistem čine društvene ustanove i okolnosti u kojima pojedinac neposredno ne učestvuje, ali koje utiču na njegov život, dok makrosistem obuhvata kulturu, društvene vrednosti, zakone, običaje i ideologiju. Hronosistem ukazuje na promene koje nastaju tokom života pojedinca i istorijskog razvoja društva. Najpoznatije Bronfenbrenerovo delo je Ekologija ljudskog razvoja: eksperimenti prirode i oblikovanja (The Ecology of Human Development: Experiments by Nature and Design, 1979). U njemu je sistematski izložio shvatanje razvoja kao trajnog i uzajamnog procesa u kojem pojedinac menja svoje okruženje, dok okruženje istovremeno oblikuje pojedinca. Bronfenbrener je učestvovao i u osmišljavanju američkog programa Head Start, pokrenutog 1965. godine radi pružanja obrazovne, zdravstvene i socijalne podrške deci iz siromašnih porodica. Smatrao je da se razvoj deteta ne može unaprediti samo radom sa detetom, već da je neophodno podržati porodicu, školu i širu društvenu zajednicu. Tokom kasnijeg rada svoju teoriju je razvio u bioekološki model ljudskog razvoja, naglašavajući značaj trajnih i ponavljanih odnosa između osobe i ljudi, predmeta i aktivnosti u njenoj neposrednoj sredini. Njegove ideje ostvarile su veliki uticaj na razvojnu psihologiju, pedagogiju, sociologiju porodice, socijalni rad i obrazovnu politiku. Preminuo je 25. septembra 2005. godine u Itaki, u saveznoj državi Njujork. Njegova teorija i danas predstavlja jedan od najuticajnijih modela za razumevanje povezanosti ljudskog razvoja, porodičnih odnosa, obrazovanja, kulture i društvenih institucija.

MG P75 (N)