Godina izdanja: 2010
ISBN: 365
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Autor: Stevan Raičković
Naslov: Fascikla, poslednja (Prepiska sa Crnjanskim)
Izdavač: Tiski cvet, Novi Sad
Godina: 2010
Obim: 72 str.

„Fascikla, poslednja (Prepiska sa Crnjanskim)“ je testamentarna, jedina za života nedovršena i posthumno objavljena knjiga velikog srpskog pesnika Stevana Raičkovića.

Knjiga je objavljena 2010. godine u izdanju izdavačke kuće Tiski cvet iz Novog Sada, a za štampu ju je priredio pesnikov dugogodišnji prijatelj Miroslav Maksimović.

Knjiga predstavlja pesnikov lični omaž Milošu Crnjanskom, koga je neizmerno cenio i kome se divio. Srž knjige čine Raičkovićevi komentari na pet pisama koja mu je Crnjanski slao iz Londona (od marta 1963. godine), dok je još bio u političkoj emigraciji. Pisma su se ticala Raičkovićevog uredničkog predloga da se u okviru prosvetine biblioteke „Albatros“ objave „Tri poeme“ Crnjanskog (Stražilovo, Serbija i Lament nad Beogradom).

Raičković je pre smrti spalio većinu svojih neobjavljenih rukopisa. Uz njegovu samrtničku postelju u zimi 2006/2007. ostala je samo ova, fizička fascikla sa rukopisom o sećanjima na Crnjanskog. Priređivači su nakon njegove smrti uobličili ovaj materijal u celinu.

Ova knjiga je dragocen književni i istorijski dokument koji svedoči o dubokom poštovanju i kontaktima između dva velika autora srpske književnosti 20. veka. Krajem 2023. godine, ovaj tekst je uvršten i u završni, jedanaesti tom Sabranih dela Stevana Raičkovića u izdanju Srpske književne zadruge.



Stevan Raičković (1928–2007) bio je jedan od najznačajnijih i najvoljenijih srpskih pesnika 20. veka, akademik SANU i istaknuti književni prevodilac. Njegovo stvaralaštvo prepoznatljivo je po izuzetnoj melodijskom ritmu, povratku klasičnim formama poput soneta i dubokoj povezanosti sa prirodom.

Rođen je u Neresnici kod Kučeva, školovao se u Subotici i Novom Sadu, a diplomirao je na Filozofskom fakultetu u Beogradu. Veći deo radnog veka proveo je kao urednik u izdavačkom preduzeću „Prosveta“, gde je odigrao ključnu ulogu u objavljivanju dela mnogih velikih pisaca, uključujući i Miloševe „Tri poeme“.

Njegova poezija slavi prirodu, usamljenost, tišinu i elementarne stvari poput trave, reke i sunca, ali donosi i melanholiju i svest o prolaznosti. Autor je antologijskih zbirki kao što su Pesma tišine, Balada o predvečerju, Kasno leto i čuvena knjiga soneta Kamena uspavanka. Napisao je prelepe bajke i pesme za decu, među kojima se najviše ističu Veliko dvorište i kultni serijal o dečaku Gurgusu – Gurije.

Izuzetno je zaslužan za prepeve svetskih klasika na srpski jezik, a njegovi prevodi soneta Vilijama Šekspira i pesama Borisa Pasternaka smatraju se vrhuncem prevodilačke umetnosti.