ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1982
Jezik: Hrvatski
Autor: Strani

Grafički zavod Hrvatske 1982 188 strana

odlična očuvanost

Osnove opće lingvistike (1960) jedno je od najuticajnijih dela francuskog lingviste Andréa Martineta. Knjiga predstavlja uvod u opštu lingvistiku iz perspektive funkcionalizma, pravca koji je Martinet razvio i unapredio. Osnovna ideja jeste da jezik postoji prvenstveno radi komunikacije i da se njegove strukture mogu razumeti kroz njihove funkcije u društvenoj upotrebi.

Martinet polazi od toga da je jezik sistem znakova čija je osnovna svrha prenos značenja uz što manji napor govornika i slušaoca. Jezičke promene nastaju kao rezultat ravnoteže između potrebe za ekonomičnošću izražavanja i potrebe za jasnoćom komunikacije.

Jedan od najvažnijih pojmova u knjizi jeste dvostruka artikulacija jezika. Prva artikulacija deli govor na najmanje jedinice koje imaju značenje (morfeme i reči), dok druga artikulacija deli te jedinice na glasove (foneme), koji sami po sebi nemaju značenje, ali omogućavaju stvaranje velikog broja reči. Ova osobina razlikuje ljudski jezik od drugih sistema komunikacije.

Martinet takođe objašnjava odnos između jezika (langue), govora (parole) i komunikacije, naglašavajući da se jezički sistem ne može proučavati odvojeno od njegove funkcije u društvu. Posebnu pažnju posvećuje fonologiji, gramatici, sintaksi i razvoju jezika, pokazujući kako se jezičke strukture menjaju tokom vremena radi efikasnije komunikacije.

Knjiga predstavlja spoj strukturalne analize i funkcionalnog pristupa, čime je značajno uticala na savremenu lingvistiku, sociolingvistiku i teoriju komunikacije.

Ključne reči

opšta lingvistika
funkcionalizam
jezik kao sistem
komunikacija
jezički znak
dvostruka artikulacija
prva artikulacija
druga artikulacija
fonem
morfem
leksika
gramatika
sintaksa
fonologija
semantika
ekonomija jezika
jezička promena
struktura jezika
govorni čin
društvena funkcija jezika
jezički sistem
komunikativna efikasnost
funkcija i forma
strukturalna lingvistika

Glavne ideje knjige

Jezik je sredstvo komunikacije, a njegove strukture imaju funkcionalnu svrhu.
Dvostruka artikulacija omogućava da se ograničenim brojem glasova stvori neograničen broj značenjskih jedinica.
Ekonomija jezika predstavlja težnju ka što efikasnijem prenošenju informacija uz najmanji napor.
Jezičke promene nastaju zbog ravnoteže između potrebe za jasnoćom i potrebe za ekonomičnošću.
Lingvistika treba da proučava jezik kao društveni i funkcionalni sistem, a ne samo kao skup pravila.

Glavna poruka knjige: Jezik nije statičan skup gramatičkih pravila, već dinamičan sistem koji se neprestano prilagođava potrebama komunikacije. Razumevanje njegove strukture zahteva istovremeno proučavanje njegovih funkcija, društvene uloge i istorijskog razvoja.