ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1984
Jezik: Hrvatski
Autor: Strani

Autor - osoba Orwell, George, 1903-1950 = Orvel, Džordž, 1903-1950
Naslov Zašto pišem i drugi eseji / George Orwell ; [izbor i predgovor Vladimir Roksandić ; prijevod Marijan Krmpotić, Vladimir Roksandić]
Vrsta građe esej
Jezik hrvatski
Godina 1984
Izdavanje i proizvodnja Zagreb : `August Cesarec`, 1984
Fizički opis 233 str. ; 21 cm
Drugi autori - osoba Roksandić, Vladimir (autor dodatnog teksta) (prevodilac)
Krmpotić, Marijan (prevodilac)
Zbirka Odabrana djela Georgea Orwella
(Karton)
Napomene Prevod dela: The collected essays, journalism and letters of George Orwell
Staze Erica Blaira: (u povodu Orwellove publicistike: str. 5-21.
Predmetne odrednice Orvel, Džordž, 1903-1950

George Orwell (pravim imenom Eric Blair, 1903–1950) poznatiji je našoj publici kao romanopisac nego publicist i esejist. Ne zanemarujući vrijednost njegovih najpoznatijih romana 1984 i Životinjska farma, te imajući na umu još nekoliko romana koje je napisao, usudio bih se ustvrditi da je Orwell po vokaciji ipak prvenstveno bio esejist i žurnalistički kroničar svog doba. Danas se slobodno može reći da Orwell nije posebno omiljen i da u zamišljenoj povijesti pisane riječi prve polovine dvadesetog stoljeća ne zauzima mjesto koje zaslužuje. Aktualnost mnogih stavova ne obećava mu ni veliku ljubav u bližoj budućnosti – međutim, za autora 1984 to i ne bi mogao biti kompliment. Tu dolazimo do paradoksa – oni koji su ga za života najviše mrzili, proglašavali za sotonu koji blati svoju domovinu i naciju, danas su najspremniji mahati Orwellom kao pouzdanim dokazom o besperspektivnosti ideja za koje se zalagao. Rijetko je koji pisac poslije svoje smrti bio toliko krivo interpretiran, da ne kažemo falsificiran, kao Orwell. To je samo, međutim, razlog više da ga se čita, i to pomno. (Odlomci iz uvodnog eseja Vladimira Roksandića)

SADRŽAJ
Staze Erica Blaira (U povodu Orwellove publicistike) 5
Zašto pišem (M. K.) 23
Vješanje (M. K.) 33
Ubijanje slona (M. K.) 40
Kako umire sirotinja (M. K.) 50
Recenzija: Adolf Hitler „Mein Kampf“ (M. K.) 64
Wells, Hitler i svjetska država (M. K.) 68
Proročista fašizma (M. K.) 76
Tko su ratni zločinci? (M. K.) 81
Osveta je gorka (V. R.) 89
Ti i atomska bomba (V. R.) 94
Razmišljanja o Gandhiju (M. K.) 99
Granice umjetnosti i propagande (V. R.) 110
Tolstoj i Shakespeare (V. R.) 115
Književnost i totalitarizam (V. R.) 121
Pamfletska književnost (V. R.) 126
Književnost i ljevica (V. R.) 130
Pisci i levijatan (M. K.) 134
Sportski duh (V. R.) 143
Zalaz engleskog umorstva (V. R.) 148
Šalica dobrog čaja (V. R.) 153
„Mjesečev odraz` (V. R.) 157
Lav i jednorog. Socijalizam i engleski duh (M. K.)
Prvi dio: Engleska, tvoja Engleska 161
Drugi dio: Trgovci u ratu 191
Treći dio: Engleska revolucija 207

Džordž Orvel (George Orwell, pravim imenom Eric Arthur Blair, 1903–1950) bio je engleski književnik, esejista, novinar i jedan od najuticajnijih političkih pisaca 20. veka. Rođen je 25. juna 1903. godine u Motihariju, u tadašnjoj Britanskoj Indiji, a odrastao je i školovao se u Engleskoj. Posle završetka Etona stupio je u britansku Imperijalnu policiju u Burmi, gde je služio nekoliko godina. Iskustvo kolonijalne vlasti snažno je uticalo na njegovo političko i moralno sazrevanje i kasnije je postalo tema njegovih eseja i knjige Burmanski dani. Po povratku u Evropu svesno je birao život među siromašnima i marginalizovanima, boraveći u Parizu i Londonu i radeći različite slabo plaćene poslove. Ta iskustva opisao je u knjizi Niko i ništa u Parizu i Londonu. Tokom tridesetih godina sve se više bavio društvenim nejednakostima, položajem radničke klase i prirodom političke moći. U Španskom građanskom ratu borio se na strani republikanaca, a tamošnje iskustvo partijskih sukoba, represije i propagande duboko je oblikovalo njegovo neprijateljstvo prema totalitarizmu. O tome je pisao u knjizi Kataloniji u čast. Orvel je bio socijalista, ali istovremeno jedan od najoštrijih kritičara staljinizma, političkog dogmatizma i svakog sistema koji uništava individualnu slobodu i pravo na istinu. Njegovi najpoznatiji romani, Životinjska farma i 1984, postali su klasična dela političke književnosti. U njima je analizirao mehanizme diktature, propagande, kontrole jezika, falsifikovanja istorije i nadzora nad pojedincem. Iz romana 1984 u savremeni jezik ušli su pojmovi kao što su „Veliki brat“, „novogovor“ i „dvomisao“. Pored romana, Orvel je bio izuzetno značajan esejista. Pisao je o politici, književnosti, jeziku, siromaštvu, imperijalizmu, nacionalizmu, ratu i svakodnevnom životu. Njegovi eseji Zašto pišem, Politika i engleski jezik, Ubijanje slona, Vješanje i Razmišljanja o Gandhiju smatraju se među najvažnijim primerima modernog engleskog eseja. Stil mu je bio jasan, direktan i nenametljiv, sa snažnim osećajem za moralnu odgovornost pisca. Tokom Drugog svetskog rata radio je za BBC, a potom kao književni urednik i novinar. Poslednje godine života proveo je narušenog zdravlja, bolujući od tuberkuloze. Umro je 21. januara 1950. godine u Londonu, svega nekoliko meseci nakon objavljivanja romana 1984. Danas se smatra jednim od ključnih pisaca za razumevanje totalitarizma, političke manipulacije, odnosa jezika i vlasti i položaja pojedinca u modernom društvu.

MG P61 (N)