ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1968
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Povez: meki

Izdavač: autor, Cetinje

Godina izdanja: 1968

Obim: 226

Stanje: korice oštećene (fleke) – vidljivo na fotografiji; unutrašnjost vrlo dobro očuvana; tekst bez podvlačenja

Knjiga „Pleme Kosijeri 1439–1945“ autora Nikole P. Rajkovića, objavljena 1968. godine na Cetinju. Predstavlja ključnu istorijsko-etnografsku monografiju o jednom od najmanjih, ali istorijski veoma značajnih plemena Riječke nahije u Staroj Crnoj Gori.
Knjiga ima 226 strana, pisana je ćirilicom i sadrži ilustracije i tabele. Spada u kategoriju naučnih monografija koje kombinuju arhivsku građu i narodno predanje.
Evo detaljnog pregleda svega što ova knjiga pokriva:
1. Istorijski okvir i hronologija (1439–1945)
Početak (1439): Autor vezuje početak detaljnog praćenja za prve sačuvane pisane pomene i periode neposredno pre uspostavljanja turskih deftera (katastarskih popisa) u kojima se Kosijeri pominju kao naselje i grupacija.
Vojna istorija i oslobodilački ratovi: Rajković je u knjizi studiozno obradio učešće naroda ovog kraja u svim odbrambenim ratovima Crne Gore. Posebno su dragoceni njegovi pedantni spiskovi dobrovoljaca i maloletnih mladića koji su odlazili u Balkanske ratove (1912–1913) i Prvi svetski rat, čime je sačuvao stotine imena od zaborava.
Krajnji period (1945): Monografija se završava pregledom Drugog svetskog rata, društveno-političkim promenama i stanjem plemena neposredno nakon 1945. godine.
2. Geografske granice i struktura naselja
Knjiga opisuje kako su Kosijeri, stišnjeni između susednih plemena (Ceklin, Cetinje, Ćeklići, Bjelice i Lješanska nahija), kroz vekove ljubomorno čuvali svoje granice. Autor detaljno mapira dva glavna naselja unutar plemenske teritorije:
Kosijeri (na zapadu): sa zaseocima kao što su Orašani, Paličevo ždrijelo, Prisoje, Glavica, Vukovići i Posjaci.
Đinovići (na istoku): Sa uvalama i dolovima poput Studenog Dola, Dubokog Dola, Crnih Korita i drugih.
3. Genealogija i bratstva (Etnografski podaci)
Jedna od najvećih vrednosti ove knjige je detaljna analiza porekla lokalnih porodica. Rajković opisuje strukturu stanovništva i deli bratstva prema poreklu:
Starosedeoci (Starinci): Porodice poput Perišića i starih Đinovića.

Doseljenici iz kasnijih perioda: Detaljno je opisano predanje o doseljavanju Adžića (iz Zete/Metohije), Bratićevića i Marićevića (doseljenih oko 1650. godine iz Pipera), kao i Đurkovića (iz Bjelica).

Glavna srodna grupa: Autor naglašava da većinu plemena čini srodna grupa bratstava koju čine Radovići, Rajkovići i Latkovići, koji su kroz istoriju obuhvatali više od polovine svih domova u plemenu.

4. Sociološki i migracioni podaci
Knjiga funkcioniše i kao agrarno-sociološka studija. Rajković analizira kako je oskudan, krševit teren i nedostatak obradive zemlje primoravao ljude na stalne migracije. Iznosi precizne podatke da se od početka 20. veka pa do 1941. godine iz Kosijera iselila 61 porodica, uglavnom prema Cetinju, unutrašnjosti Jugoslavije ili u inostranstvo (ekonomska emigracija).