Godina izdanja: 2007
ISBN: 978-86-7884-025-8
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Metaphysica 2007 350 strana : ilustrovano

odlična očuvaniost

1. Kratak sažetak knjige

Etrurci i Deroni istražuje poreklo i značenje derona, novca koji autor povezuje sa drevnim stanovništvom Balkana. Petrović polazi od numizmatičkih, istorijskih, arheoloških i lingvističkih podataka i pokušava da rekonstruiše veze između različitih drevnih naroda Balkana i Mediterana.

Centralno mesto zauzima veza između derona i Etruraca. Autor nastoji da pokaže da Etrurci nisu bili izolovana civilizacija na Apeninskom poluostrvu, već da su njihovi kulturni i etnički koreni povezani sa starijim balkanskim i egejskim populacijama.

U toj interpretaciji posebno mesto imaju Pelazgi, drevni Makedonci i drugi balkanski narodi. Balkan se predstavlja kao veoma star kulturni prostor iz kojeg su se širili određeni elementi evropske civilizacije. Izdavački opis knjige upravo naglašava Petrovićevo povezivanje etrurske civilizacije, Pelazga, drevnih Makedonaca i balkanskih naroda.

2. Glavne teze i ideje

Deroni su ključ za razumevanje drevne balkanske istorije – Petrović im pridaje mnogo veći značaj nego što je uobičajeno u tradicionalnim istorijskim interpretacijama.
Etrurci imaju veze sa Balkanom i Egejom – autor pokušava da pronađe tragove tih veza u materijalnoj kulturi, religiji, jeziku i novcu.
Pelazgi imaju centralnu ulogu – predstavljeni su kao veoma stara populacija koja je učestvovala u formiranju kasnijih naroda i kultura.
Drevna Makedonija je deo šireg balkanskog kulturnog prostora, a ne izolovana istorijska pojava.
Balkan je važan prostor nastanka evropske civilizacije – knjiga pokušava da pomeri težište sa klasične Grčke i Rima prema starijim balkanskim kulturama.
Novac je istorijski izvor, a ne samo sredstvo razmene. Simboli, natpisi, metal, oblik i rasprostranjenost novca mogu pomoći u rekonstrukciji političkih i kulturnih odnosa.
Religija i mitologija mogu čuvati tragove starijih kultura koje su kasnije preoblikovane u poznatije grčko-rimske religijske sisteme.
Petrović nastoji da poveže numizmatiku, arheologiju, istoriju, lingvistiku i mitologiju u jednu širu interpretaciju drevnog Balkana.

3. Ključni pojmovi sa objašnjenjima

Etrurci – drevni narod centralne Italije, poznat po razvijenoj kulturi pre potpune dominacije Rima.
Deroni – naziv koji Petrović povezuje sa drevnim novcem i stanovništvom prostora Balkana.
Numizmatika – proučavanje novca, medalja i drugih oblika istorijskog novca.
Pelazgi – naziv koji antički izvori koriste za različite starosedelačke populacije Egeja i Balkana; Petrović im daje posebno važnu ulogu.
Drevni Makedonci – stanovništvo antičke Makedonije koje Petrović uključuje u širi balkanski istorijski okvir.
Balkan – u knjizi posmatran kao jedan od ključnih prostora drevnih kulturnih procesa.
Etrurija – oblast centralne Italije u kojoj se razvila etrurska civilizacija.
Novac – važan istorijski i arheološki izvor za proučavanje vlasti, trgovine, simbola i kulturnih veza.
Panteon – skup bogova jednog religijskog sistema.
Mitologija – tradicionalne priče, simboli i verovanja nekog naroda.
Arheologija – proučavanje prošlosti na osnovu materijalnih ostataka.
Lingvistika – proučavanje jezika koje autor koristi u pokušaju povezivanja drevnih populacija.
Kulturna difuzija – širenje kulturnih elemenata između različitih društava.
Antički Balkan – istorijski prostor Balkana u periodu starih civilizacija Grčke, Makedonije, Trakije, Ilirije i drugih naroda.
Autohtonost – ideja o dugotrajnom prisustvu određenog stanovništva na nekom prostoru.

4. Ključne ličnosti i narodi

Ličnosti

Herodot – antički grčki istoričar, važan za podatke o narodima i običajima drevnog sveta.
Strabon – antički geograf i pisac koji daje važne podatke o Balkanu i okolnim oblastima.
Dionisije Halikarnaški – antički autor koji je pisao o poreklu i istoriji Etruraca.
Livije – rimski istoričar koji daje podatke o Italiji, Rimu i susednim narodima.

Narodi i civilizacije

Etrurci – Pelazgi – Drevni Makedonci – Grci – Tračani – Iliri – Rimljani – balkanski starosedeoci – Egejski narodi.

5. Najvažniji događaji i periodi

Pošto knjiga obrađuje veoma širok vremenski period, važnije je zapamtiti epohe i procese nego pojedinačne datume.

2. milenijum p. n. e. – period razvoja brojnih egejskih i balkanskih kultura.
1. milenijum p. n. e. – formiranje i razvoj različitih naroda i političkih zajednica Balkana i Egeja.
oko 8–7. veka p. n. e. – razvoj i jačanje etrurske civilizacije u Italiji.
6–4. vek p. n. e. – značajan period razvoja Etruraca, Makedonije i grčkog sveta.
4. vek p. n. e. – uspon Makedonije i Aleksandra Velikog.
3–2. vek p. n. e. – sve veći uticaj Rima na Balkan i Mediteran.
Rimsko doba – postepena integracija različitih balkanskih oblasti u rimski politički i kulturni prostor.

Knjiga je, prema opisu jednog čitaoca, naročito usmerena na period približno od 10. do 2. veka p. n. e., sa širokim korišćenjem arheoloških podataka i antičkih autora. To je, međutim, sekundarni opis čitaoca, a ne zvanični sadržaj knjige.

6. Ključna ideja :

Petrović pokušava da pokaže da su Etrurci, Pelazgi, drevni Makedonci i drugi stari narodi bili deo mnogo šireg balkansko-egejskog kulturnog prostora i da se tragovi njihovih međusobnih veza mogu proučavati preko novca, arheologije, jezika, religije i mitologije. Deroni su u toj interpretaciji jedan od najvažnijih tragova za razumevanje tih veza.

7. Ključni pojmovi :

Etrurci – Deroni – Pelazgi – drevni Makedonci – Balkan – Etrurija – numizmatika – arheologija – antički izvori – mitologija – religija – panteon – lingvistika – kulturne veze – kulturna difuzija – autohtonost – Egej – Mediteran – Trakija – Ilirija – Grčka – Rim – antički Balkan – poreklo civilizacije – najstariji novac.