Godina izdanja: 2016
ISBN: 978-86-519-1898-1
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Numerus clausus 1940. godine i ograničavanja prava Jevreja u Kraljevini Jugoslaviji

Akademija za nacionalnu bezbednost : Službeni glasnik 2016 526 strana : ilustrovano

odlična očuvanost

Knjiga „Uvod u smrt“ analizira pravne, političke i društvene mere diskriminacije Jevreja u Kraljevini Jugoslaviji, sa posebnim fokusom na uvođenje principa numerus clausus 1940. godine. Autor pokazuje da antijevrejska politika nije započela tek sa nemačkom okupacijom 1941, već da je država već u miru stvorila zakonski i institucionalni okvir diskriminacije.

Lazić tumači ove mere kao uvod u fizičko uništenje, jer su one postepeno lišavale Jevreje građanskih, ekonomskih i obrazovnih prava, pripremajući društvo za kasniji Holokaust.

Strukturalni prikaz dela

1. Politički kontekst kasnih 1930-ih

Jačanje nacizma i fašizma u Evropi

Pritisak Nemačke na Jugoslaviju

Antisemitizam kao deo širih geopolitičkih procesa

2. Jevreji u Kraljevini Jugoslaviji

Pravni status i integracija

Uloga u privredi, kulturi i obrazovanju

Društvena percepcija i stereotipi

3. Numerus clausus 1940. godine

Ograničenje upisa Jevreja u škole i na univerzitete

Pravno obrazloženje mera

Poređenje sa sličnim zakonima u Evropi

Prvi sistemski udar na obrazovna prava

4. Ograničenja ekonomskih i građanskih prava

Isključivanje iz javnih službi

Ograničenje privredne delatnosti

Administrativni pritisci i marginalizacija

5. Država, pravo i odgovornost

Uloga državnih institucija

Saučesništvo birokratije

Zakon kao sredstvo diskriminacije

Lazić naglašava da zlo počinje legalizacijom nepravde.

6. „Uvod u smrt“ kao koncept

Diskriminacija kao faza pre uništenja

Socijalna izolacija kao priprema za deportaciju

Kontinuitet između predratnih zakona i ratnog genocida

Ključne teze

Holokaust nije počeo 1941, već ranije

Zakon može biti sredstvo zla

Antisemitizam nije bio isključivo nametnut spolja

Numerus clausus je simbol institucionalne diskriminacije

Značaj knjige

Važan doprinos istoriji Holokausta u Jugoslaviji

Osvetljava manje poznatu fazu progona

Kombinuje pravnu i društvenu analizu

Aktuelna opomena o ulozi države i zakona

Zaključak

U knjizi „Uvod u smrt“ Željko V. Lazić ubedljivo pokazuje da je ograničavanje prava Jevreja u Kraljevini Jugoslaviji bilo sistemsko, svesno i opasno, jer je stvorilo uslove za kasniji Holokaust. Delo je istovremeno istorijska analiza i moralna opomena.