Godina izdanja: 2019
ISBN: 978-86-81306-49-9
Autor: Domaći
Vrsta: Istorija srpske književnosti
Jezik: Srpski

Ars Libri 2019 473 strane

odlična očuvanost

„Srbi u Dubrovniku“ istoričarke književnosti i profesorke Irene Arsić predstavlja sintezu njenog višedecenijskog istraživanja srpskog kulturnog, književnog i društvenog prisustva u Dubrovniku. Knjiga je koncipirana je kao pregledna, ali mozaična studija različitih pojava, ličnosti i dela.

Autorka se naročito bavi Srbima katolicima u Dubrovniku, kao i pravoslavnom srpskom zajednicom. Posebno mesto zauzima pitanje kako su se srpski kulturni i nacionalni identiteti oblikovali u specifičnom dubrovačkom, mediteranskom i katoličkom okruženju. Arsić pritom razmatra i postojeća istraživanja srpske i hrvatske istoriografije o ovoj temi.

Veliki deo knjige posvećen je književnosti i kulturi Dubrovnika, naročito piscima 19. veka koji su se izjašnjavali kao Srbi i stvarali u okviru srpske kulturne tradicije. Među ličnostima koje se povezuju sa ovim kulturnim krugom navode se Medo Pucić, Matija Ban, Nikša Gradi, Dum Ivan Stojanović, Stjepo Kastrapeli, Vid Vuletić Vukasović, Vice Adamović, Antun Fabris i Frano Kulišić, kao i drugi dubrovački kulturni i javni radnici.

Posebno je važna tema srpske književnosti u Dubrovniku 19. veka. Arsić istražuje pisce koji su koristili srpski jezik i ćirilicu, obrađivali srpske istorijske i kulturne teme i bili povezani sa tadašnjim srpskim kulturnim institucijama i periodikom. U tom kontekstu knjiga razmatra i složene odnose između dubrovačke književne tradicije, srpske književnosti i šire južnoslovenske ideje.

Druga značajna tema jeste pravoslavna zajednica u Dubrovniku. Arsić se nadovezuje na svoja ranija istraživanja Srpske pravoslavne crkve u gradu i prati razvoj pravoslavnog stanovništva i institucija, uključujući proces legalizovanja pravoslavne zajednice krajem 18. veka.

Knjiga obrađuje i kulturne institucije, štampu, izdavaštvo, školstvo, književne časopise, društveni život i pojedince koji su povezivali Dubrovnik sa srpskim kulturnim prostorom. Posebno mesto imaju tragovi srpske kulture u gradu, uključujući delovanje škola, crkvenih institucija i književnih društava.

Autorka sama naglašava da knjiga nije konačna i potpuno sintetizovana istorija Srba u Dubrovniku. Ona je pre svega zbir i povezivanje rezultata dugogodišnjih istraživanja, pri čemu pojedine teme i ličnosti ostaju nedovoljno istražene i ostavljaju prostor budućim istraživačima.

Ključne reči

Srbi u Dubrovniku; Dubrovnik; Ragusa; srpska kultura; srpska književnost; dubrovačka književnost; Srbi katolici; Srbi pravoslavci; pravoslavna zajednica; Srpska pravoslavna crkva; dubrovački Srbi; 19. vek; kulturna istorija; istorija književnosti; nacionalni identitet; kulturni identitet; srpski jezik; ćirilica; dubrovačka periodika; štamparstvo; izdavaštvo; školstvo; književni život; kulturne institucije; Medo Pucić; Matija Ban; Nikša Gradi; Dum Ivan Stojanović; Stjepo Kastrapeli; Vid Vuletić Vukasović; Vice Adamović; Antun Fabris; Frano Kulišić; Jovica Perović; Dubrovnik u 19. veku; srpski kulturni pokret; južnoslovenska ideja; Sveti Sava; istorija Dubrovnika; srpska kulturna baština.