ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1958
Jezik: Francuski
Autor: Strani

Denoël, Paris 1958 303 strane

očuvanost 4, posveta autora

U knjizi „Od Maltusa do Mao Cedunga“ Alfred Sovi daje široku istorijsko-kritičku analizu teorija o stanovništvu, od klasične malthusijanske demografije do revolucionarnih i socijalističkih pristupa 20. veka, posebno kineskog iskustva pod Mao Cedungom.

Osnovna ideja dela jeste da demografski problemi nikada nisu čisto prirodni ili biološki, već su uvek duboko povezani sa ekonomijom, politikom i ideologijom. Sovi kritički ispituje kako su različiti sistemi vlasti tumačili rast stanovništva – kao pretnju, resurs ili političko oruđe.

STRUKTURA I KLJUČNE TEME

I. MALTUS I KLASIČNA DEMOGRAFIJA

Sovi polazi od Tomasa Maltusa, koji je tvrdio da:

stanovništvo raste brže od sredstava za život

prenapučenost vodi siromaštvu i krizama

nužna su ograničenja rasta (moralna ili prirodna)

Autor pokazuje:

istorijski značaj Maltusove teorije

ali i njenu ograničenost i ideološku upotrebu

posebno u opravdavanju socijalne nejednakosti

II. KRITIKA MALTUSIJANIZMA

Sovi ističe da:

siromaštvo nije posledica „viška ljudi“, već društvene organizacije

tehnološki napredak menja odnos stanovništva i resursa

demografski problemi zavise od politike, obrazovanja i proizvodnje

Demografija nije sudbina, već istorijski uslovljen proces.

III. DEMOGRAFIJA I IDEOLOGIJE 19. I 20. VEKA

Autor analizira:

liberalne i konzervativne pristupe stanovništvu

marksističku kritiku Maltusa

populacionu politiku u kapitalističkim i socijalističkim državama

Posebno se ističe da:

demografija često služi kao instrument moći

statistika može biti ideološki interpretirana

IV. MAO CEDUNG I KINESKO ISKUSTVO

Završni deo knjige posvećen je Kini:

stanovništvo kao revolucionarni potencijal

odbacivanje malthusijanskog straha od prenapučenosti

narod kao „snaga istorije“

Sovi pokazuje:

ideološki optimizam maoizma prema demografiji

ali i ozbiljne posledice političkog voluntarizma

zanemarivanje ekonomskih i prirodnih ograničenja

Demografska politika bez realne osnove vodi katastrofama.

METODOLOŠKI PRISTUP

interdisciplinaran (demografija, ekonomija, politika)

kritički, anti-dogmatski

oslonjen na statistiku i istorijske primere

distanca prema ideološkim krajnostima

ZNAČAJ DELA

Knjiga je značajna jer:

povezuje demografiju sa ideologijom

raskrinkava jednostavna objašnjenja siromaštva

pokazuje kako se teorije koriste politički

ostaje aktuelna u raspravama o prenaseljenosti, razvoju i globalnim nejednakostima

ZAKLJUČAK

U delu „De Malthus à Mao Tsé-Toung“ Alfred Sauvy pokazuje da stanovništvo nije ni problem ni rešenje samo po sebi, već ogledalo društvenih odnosa. Od malthusijanskog pesimizma do maoističkog optimizma, autor upozorava na opasnost demografskog dogmatizma i zagovara razuman, empirijski i društveno odgovoran pristup populacionoj politici.