Godina izdanja: 1975
ISBN: 272
Autor: Domaći
Jezik: Srpski

Autor: Franjo Kožul
Izdavač: ,,Svjetlost", Sarajevo
Godina: 1975
Obim: 268 str.

Sadržaj knjige je prikazan na fotografijama.

Ovo delo je klasična politikološka i sociološka studija čiji je autor bosanskohercegovački i jugoslovenski profesor i naučnik Franjo Kožul, objavljena 1975. godine u izdanju izdavačke kuće Svjetlost iz Sarajeva. Knjiga predstavlja jedno od ključnih dela u analizi specifičnog jugoslovenskog modela socijalističkog samoupravljanja kroz prizmu političke kulture.

Glavna tematika dela se odnosi na Savez komunista Jugoslavije (SKJ), razvoj građanske i radničke svesti, participativna demokratija i transformacija političkog ponašanja u samoupravnom sistemu.

Delo nastaje neposredno nakon donošenja Ustava SFRJ iz 1974. godine, u vreme kada je država pokušavala da teorijski i praktično učvrsti samoupravni sistem. Autor analizira kako tradicionalno balkansko, patrijarhalno i podaničko shvatanje vlasti zameniti aktivnim učešćem radnika u donošenju odluka. Knjiga kritički i teorijski posmatra ulogu SKJ, ne samo kao vladajuće partije, već kao edukatora koji treba da oblikuje novu političku svest radničke klase. Kožul povezuje teoriju političke kulture sa direktnim političkim ponašanjem građana u fabrikama, lokalnim zajednicama i samoupravnim interesnim zajednicama (SIZ), što je tema kojom se bavio i u svojim ranijim naučnim radovima poput onih u časopisu Politička misao.

Prof. dr Franjo Kožul (1928–2004) bio je ugledni bosanskohercegovački i jugoslovenski sociolog, politikolog i dugogodišnji univerzitetski profesor. Važio je za jednog od vodećih teoretičara socijalističkog samoupravljanja, političkih sistema i odnosa religije i nacije u bivšoj Jugoslaviji.

Rođen je 1. oktobra 1928. godine u mestu Uzarići kod Širokog Brijega. Učiteljsku školu završio je u Mostaru, a diplomirao je na Pravnom fakultetu u Sarajevu 1963. godine. Doktorirao je 1966. godine na Fakultetu političkih nauka u Zagrebu sa tezom pod nazivom „Problemi centralizma i decentralizacije u jugoslavenskoj praksi i proces njihovog prevazilaženja“.

Preminuo je nakon kraće bolesti 9. jula 2004. godine u Mostaru.

Pre nego što se potpuno posvetio nauci, obavljao je društveno-političke funkcije u Mostaru i Sarajevu (sekretar komiteta, direktor Zavoda za socijalno osiguranje, šef kabineta u SSRN). Bio je redovni profesor na Fakultetu političkih nauka i Pravnom fakultetu Univerziteta u Sarajevu. Nakon ratnih dešavanja 1990-ih, predavao je i na Pravnom fakultetu Sveučilišta u Mostaru. Smatran je izuzetnim pedagogom koji je obrazovao brojne generacije pravnika, politikologa i sociologa u Bosni i Hercegovini.

Profesor Kožul je objavio veliki broj naučnih radova, monografija i udžbenika. Među najpoznatijima se izdvajaju:
- Politička kultura samoupravljanja (1975) – studija o promeni svesti radnika u socijalizmu.
- Politički sistemi – dugogodišnji univerzitetski udžbenik.
- Religija i nacija (1987) – delo u kojem je analizirao složene međuetničke i verske odnose na prostorima Jugoslavije pred njen raspad

Tokom kasnijih godina i krajem devedesetih, pratio je društveno-političku situaciju u postratnoj Bosni i Hercegovini i kroz različite radne materijale i okrugle stolove pokušavao da ponudi sinteze za prevazilaženje opasnih nacionalnih podela.