ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1968
Autor: Domaći
Jezik: Hrvatski

Autor - osoba Matoš, Antun Gustav, 1873-1914 = Matoš, Antun Gustav, 1873-1914
Naslov Izabrana dela / Antun Gustav Matoš
Vrsta građe knjiga
Jezik srpski
Godina 1968
Izdanje 2. dopunjeno izd.
Izdavanje i proizvodnja Beograd : Narodna knjiga, 1968 (Beograd : Prosveta)
Drugi autori - osoba Čolak, Tode, 1931-1990 (priređivač, sakupljač) (autor dodatnog teksta)
Mirković, Brana, 1908-1987 (ilustrator)
(Plast.)
Napomene Kor. stv. nasl.: Antun Matoš
Str. 5-16: Matošev književni lik / Todo Čolak
Rečnik: 463-471
Napomene i bibliografske reference uz tekst.

Antun Gustav Matoš (Tovarnik, 13. jun 1873, Zagreb, 17. mart 1914) bio je hrvatski književnik, kritičar, esejista, feljtonista i putopisac, jedna od ključnih figura hrvatske moderne. Školovao se u Zagrebu, gde je kratko pohađao vojnu školu, ali mu je temperament više pripadao književnosti nego disciplini, pa je rano ušao u krugove tadašnjeg urbanog boemskog života. Nakon dezertiranja iz vojske krajem 1890-ih napušta Hrvatsku i godinama živi u emigraciji, najpre u Beogradu, potom u drugim gradovima, a presudan trag na njegov razvoj ostavlja Pariz, gde se neposredno susreće s evropskim modernističkim strujanjima, simbolizmom i kulturom fin de sièclea. Taj kosmopolitski, „pariski“ Matoš, međutim, uvek ostaje snažno vezan za hrvatski jezik i nacionalnu temu, pa se njegova estetika često prepliće s političkom i kulturnom polemikom.
Matoš je stvarao u više žanrova, ali se posebno istakao kao majstor proze kratkog daha, putopisa i eseja, kao i kao jedan od najuticajnijih književnih kritičara svog vremena. Njegovi feljtoni i kritike oblikovani su oštrim stilom, duhovitošću, ironijom i jasnim estetskim kriterijumima, čime je podigao standarde književne i kulturne debate u Hrvatskoj. U prozi je negovao atmosferu, sugestiju i psihološku napetost, često u dodiru sa simbolističkim i impresionističkim postupcima, dok su mu putopisi, napisani živim i preciznim jezikom, istovremeno literarni portreti prostora i refleksije o identitetu, kulturi i istoriji.
Kao pesnik, Matoš je ostavio relativno manji opus, ali s izrazito uticajnim pesmama koje su postale antologijske, prepoznatljive po muzikalnosti stiha, izraženoj formi, modernoj senzibilnosti i snažnim motivima nostalgije, ljubavi, lepote i domovine. Njegova uloga u hrvatskoj književnosti nije samo u delima nego i u formiranju ukusa, u insistiranju na stilskoj disciplini i evropskim merilima, kao i u stvaranju kulturnog modela pisca koji je istovremeno esteta, polemičar i javni intelektualac.
Poslednje godine života Matoš provodi uglavnom u Zagrebu, bolestan i materijalno nesiguran, ali i dalje intenzivno prisutan u književnom životu. Umro je 1914, neposredno pred početak Prvog svetskog rata, ostavivši delo koje je trajno obeležilo hrvatsku književnost 20. veka, naročito u razumevanju moderne, urbane kulture i književnog stila kao osnovne vrednosti.

Tags: Antun Gustav Matoš, hrvatska moderna, književna kritika, esej, feljton, putopis, simbolizam, impresionizam, Pariz, Zagreb, hrvatska književnost.

MG P15