ISBN: Ostalo
Godina izdanja: 1986
Jezik: Hrvatski
Autor: Strani

1.Krabulja crvene smrti - priče
2.Izdajničko srce - priče
3.Grad u moru : Doživljaji Arthura Gordona Pyma, pjesme, poetika, pisma

Nakladni zavod matice hrvatske 1986 1012 strana

očuvanost 5-

Edgar Alan Po (1809–1849) je ključna figura američke i svetske književnosti, poznat po stvaranju modernog kratkog pripovetka, detektivske priče, kao i po razvoju horor-estetike. U ovoj zbirci nalazi se nekoliko njegovih najpoznatijih proznih dela, kao i poezija, filozofska poetika i pisma koja osvetljavaju njegovu teoriju umetnosti.

1) „Krabulja crvene smrti“ (The Masque of the Red Death)

Priča o prinčevskom knezu Prospero koji se izoluje u zamku kako bi izbegao smrtonosnu kugu (Crvenu smrt). Organizuje maskenbal u sedam dvorana, ali kuga ipak prodire kroz simboličnu personifikaciju Crvene smrti. Poe ovde istražuje teme: neizbežnost smrti, iluziju sigurnosti, i neodrživost pokušaja da se izbegne sudbina.

Analiza: Po koristi alegoriju i simboliku (boje dvorana, sat, maska) da pokaže da je smrt univerzalna i da nijedan luksuz ne može zaustaviti propast. Delo je kritika ljudske arogancije i iluzije moći.

2) „Izdajničko srce“ (The Tell-Tale Heart)

Pripovedač, u prvom licu, ubija starca zbog njegovog „zlog oka“ i pažljivo skriva telo. Ipak, krivica ga psihički uništava, pa čuje kako mu srce „kuca“ i priznaje zločin.

Analiza: Po ovde istražuje granice ludila i savesti. Priča je studija psihološke napetosti: kako paranoia i krivica razaraju subjekt. Po koristi ritam i ponavljanje da pojača histeriju pripovedača.

3) „Grad u moru“ (The City in the Sea)

Pesma (ili kraći prozni tekst u stihu) o mračnom gradu koji je pod vlašću smrti. Duhovna i simbolička slika propasti, melankolije i konačne tišine.

Analiza: Po gradi atmosferu apokalipse i smrti, koristeći simboliku morskih dubina kao metaforu za zaborav i konačnost. Ovo je primer njegove „poetike grotesknog“ i ljubavi prema mračnim, romantičnim pejzažima.

4) „Doživljaji Artura Gordona Pima“ (The Narrative of Arthur Gordon Pym)

Jedini Poov roman, avanturistička i ekspedicijska priča koja vodi od brodoloma do kanibalizma, tajanstvenih ostrva i krajnje misterioznih scena na Antarktiku.

Analiza: Roman kombinuje realističku avanturu i gotičku fantaziju, sa motivima granica poznatog sveta, straha od nepoznatog i simboličkog suočavanja sa smrću i tamom. Povezuje se i sa kolonijalnim imaginacijama i egzotičnim stereotipima.

5) Poove pesme (u zbirci)

Po je pesnik melanholije, smrti, ljubavi i beskonačne čežnje. Najpoznatije teme: gubitak, tuga, večna ljubav, prolaznost, i mistična težnja za večnim.

Analiza: Poova poezija karakteriše muzikalnost, ritam i simetrična struktura. Njegova poetika često koristi ponavljanje, aliteraciju i simbole (vrana, ruža, večnost, san).

6) „Poetika“ (Poeova teorija umetnosti)

Poova teorija književnosti naglašava da je cilj pesme da izazove estetsko iskustvo i „efekat“ (jedinstvenu emociju). Poe insistira na kratkoći, jedinstvenoj atmosferi i preciznom izboru reči.

Analiza: Po je prvi koji je u američkoj književnosti sistematizovao teoriju kratke priče i poezije kao umetnosti efekta, a ne moralne pouke.

7) Pisma

Pisma otkrivaju Poov pogled na književnost, njegovu borbu sa siromaštvom, kritikom i ličnim tragedijama. Pokazuju i njegovu teoriju umetnosti i odnos prema izdavaštvu.

Analiza: Pisma su važan dokument njegove autobiografije i razumevanja njegovog stvaralačkog procesa, kao i njegovih konflikata sa savremenom književnom scenom.